← Kennisbank

'Mijn collega is zo chaotisch' — wat er echt speelt

Door Huub van Zwieten · Bijgewerkt 14 augustus 2026

Rommelig bureau vol verkreukelde papieren en notitieboeken, beeld bij een chaotische collega en de I-stijl uit DISC

Foto: Yan Krukau via Pexels

Je collega belooft iets voor vrijdag, en vrijdag is er niets. De mail met de bijlage komt drie dagen te laat, of helemaal niet. Wie zich ergert aan een chaotische collega die afspraken laat lopen, kijkt bijna altijd naar iemand met veel Invloed (de I-stijl uit DISC) en weinig behoefte aan structuur. Met onwil of luiheid heeft dat zelden te maken. Je lost het niet op door de politieagent te worden, maar door je aan te passen op een manier die bij die stijl past.

Bij TalentFirst werken we met You.Manual™, onze doorontwikkeling van DISC. Dat rapport laat vooral zien hoe jij zelf reageert op al die losse eindjes, en waarom je dat doet. Daar kom ik zo op terug.

Waarom is mijn collega zo chaotisch?

Chaos is bijna nooit onwil. Het is de schaduwkant van een sterke kant. De collega die deadlines vergeet, is vaak dezelfde die de vergadering vlot trekt en mensen aan elkaar knoopt. Die komt binnen met drie nieuwe ideeën terwijl jij nog aan het opstarten bent.

DISC is een gedragsmodel dat gedrag ordent in vier stijlen: D (Dominant), I (Invloed), S (Stabiel) en C (Consciëntieus). Het beschrijft hóe iemand zich gedraagt, niet of dat goed of fout is.

De I-stijl (Invloed) is de mensgerichte, energieke stijl. Enthousiast, creatief, overtuigend, gericht op mensen en op ideeeën. Waar deze stijl moeite mee heeft: details, planning, deadlines en taken netjes afmaken. Wat jij ziet als slordigheid, is voor je collega gewoon de prijs van vooruit blijven bewegen. Onder druk wordt die stijl juist cháotischer. Verwacht dus geen strakke planning zodra het spannend wordt.

Welke DISC-stijl heeft een chaotische collega?

Meestal een hoge I met weinig C. De I zorgt voor het tempo, het enthousiasme en de losse eindjes. De lage C betekent: weinig natuurlijke drang om alles te ordenen, te controleren en af te vinken. Die twee samen geven het beeld dat jij als chaos leest.

Let op: dit is geen hokje. Iemand kan ook druk en verstrooid overkomen door een volle agenda of een dominante D-stijl die tien dingen tegelijk wil. Maar het klassieke patroon van veel energie en weinig structuur wijst richting de I. Wil je die stijl beter leren aanvoelen, lees dan hoe je omgaat met een I-stijl.

Waarom botst het tussen jou en je chaotische collega?

Grote kans dat jij zelf hoog scoort op structuur. Je houdt van afspraken, van overzicht, van dingen die kloppen. In DISC-termen zit daar vaak een stevige C in, soms met een portie S die rust en duidelijkheid zoekt.

De botsing tussen I en C is een van de klassiekers. De I vindt de C rigide en saai. De C vindt de I oppervlakkig en onbetrouwbaar. Geen van beiden heeft gelijk. Jullie kijken alleen door een andere bril naar hetzelfde werk. Jouw orde voelt voor je collega als een keurslijf. De vrijheid van je collega voelt voor jou als onbetrouwbaarheid. Zolang je dat leest als karakterfout, blijf je vastzitten. Zie je het als stijlverschil, dan opent er iets. Ik beschrijf dat ook bij een collega die traag werkt en een collega die afstandelijk overkomt. De ergernis zegt daar net zoveel over jouw stijl als over die van de ander. Of, zoals we het in de kennisbank noemen, de ander is geen idioot.

In een You.Manual™-rapport lees je zwart op wit waar jouw eigen grens ligt: hoeveel losse eindjes je verdraagt voordat je in de controlestand schiet. You.Manual™ is gebouwd op DISC, vijf stappen verder. Eén persoonlijk rapport met je gedragsprofiel, en daarnaast je mindset, je zelfvertrouwen, je personal branding en een toekomstkompas. Er zit een eigen AI-coach bij. Die kun je gewoon vragen hoe je een deadline afspreekt met iemand die deadlines haat, zonder dat het een verhoor wordt.

Hoe ga je om met een chaotische collega zonder de politieagent te worden?

Het geheim zit in een oude regel. De Platinum Regel zegt: behandel de ander zoals die behandeld wil worden, in plaats van zoals jij het zelf prettig vindt. Jij wilt een strak actielijstje. Je collega wil ruimte, plezier en erkenning. Dwing je jouw manier op, dan haakt de I af. Sluit je aan bij wat die stijl nodig heeft, dan krijg je opeens beweging.

Een paar dingen die werken:

  • Maak afspraken sámen. Een I doet mee met een plan dat die zelf mede heeft bedacht.
  • Geef één ding tegelijk. Een lijst van tien punten verlamt; de eerste stap zet aan.
  • Koppel de deadline aan iets menselijks. "Als jij dit vrijdag af hebt, kan het hele team maandag door" werkt beter dan een kale datum.
  • Neem de structuur van ze over. Zet jij het overzicht op, dan hoeft je collega alleen nog maar te doen.
  • Waardeer de energie hardop. Erkenning is voor de I geen extraatje maar brandstof.

Merk je dat je toch weer gaat controleren en herinneren? Dan is dat jouw C die grip zoekt. Dat is menselijk. Maar hoe meer jij als agent optreedt, hoe meer je collega zich als verdachte gaat gedragen. Aanpassingsvermogen betekent hier: niet je identiteit opgeven, wel je toon en je tempo bijstellen. Je blijft de gestructureerde collega. Je zet die structuur alleen in als cadeau, niet als stok.

En wie weet ontdek je onderweg iets ongemakkelijks. Wat als de chaos van je collega niet het echte probleem is? Misschien is het de spiegel die laat zien hoeveel controle jij zelf nodig hebt om je veilig te voelen.

Lees ook

Wil je je eigen stijl leren kennen, zodat je precies ziet waar jouw structuurbehoefte begint en die van je collega ophoudt? Start met je eigen rapport via het You.Manual™-programma.

Veelgestelde vragen

Welke DISC-stijl heeft een chaotische collega meestal?

Vaak een hoge I-stijl (Invloed) met weinig C (Consciëntieus). De I geeft energie en tempo, de lage C zorgt dat structuur, planning en afspraken minder vanzelf gaan.

Is een chaotische collega gewoon lui?

Nee. De chaos is meestal geen onwil, maar de schaduwkant van een sterke kant: enthousiasme, creativiteit en gericht zijn op mensen in plaats van op details.

Hoe spreek je een deadline af met een chaotische collega?

Maak de afspraak samen, geef één stap tegelijk en koppel de deadline aan iets menselijks, zoals wat het team ermee opschiet. Een kale datum werkt bij een I-stijl minder goed.

Hoe voorkom ik dat ik de politieagent word?

Bied structuur aan als cadeau in plaats van als controle. Volg de Platinum Regel: behandel je collega zoals die behandeld wil worden, met ruimte en erkenning, en zet jouw overzicht voor ze klaar.

Kan een chaotische collega veranderen?

De voorkeursstijl blijft, maar het aanpassingsvermogen kan groeien. Met inzicht in de eigen stijl kan iemand bewust meer structuur toelaten, zeker als het samen en met erkenning gebeurt.

Benieuwd wat een You.Manual™ over jóu zegt?

Bekijk het volledige voorbeeldrapport — dan zie je precies wat je krijgt: geen hokjes, maar een gebruiksaanwijzing van jezelf.

Je ontvangt af en toe praktische inzichten over zelfkennis op het werk. Uitschrijven kan altijd met één klik.

Benieuwd waar jouw DISC scores liggen? You.Manual™ is jouw persoonlijke gebruiksaanwijzing: gebouwd op DISC + mindset, zelfvertrouwen, personal branding, toekomstkompas en nog veel meer. Plus je eigen AI coach!

Start met You.Manual

Werk je als coach, trainer of HR-professional met gedragsstijlen?

Bekijk de You.Manual™ Certificering